د. سەربەست نەبی، بڵاویکردەوە، بەپێی چاودێریکردنی ڕووماڵە بەپەلەکانی گەورە ڕۆژنامە و دامەزراوە میدیاییە جیهانییەکان (ئەمریکی، ئەوروپی، و بەریتانی) بۆ ڕووداوەکانی کەناراوەکانی سووریا ئەمڕۆ، یەکشەممە ٢٨ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٥، دەکرێت تێڕوانینە نێودەوڵەتییە باڵادەستەکان، دوور لە هەر بەڵگەنامەیەکی کەسی، لەم تەوەرانەی خوارەوەدا کورت بکرێنەوە:
١. ڕۆژنامەگەریی ئەمریکی (وەک: The New York Times, Washington Post)
"تاقیکردنەوەی شەرعییەت" ڕۆژنامە ئەمریکییەکان جەخت لەوە دەکەنەوە کە ئەوەی لە لازقییە و حومس ڕوودەدات، گەورەترین تاقیکردنەوەیە بۆ حکومەتەکەی ئەحمەد شەڕع (جۆڵانی) لەو کاتەوەی دەسەڵاتی گرتووەتە دەست. دیدگای ئەمریکی مەیلی بۆ ئەوە هەیە کە بەکارهێنانی هێزی لەڕادەبەدەر دژی "کەمینەی عەلەوی" هەڕەشەیە بۆ تێکدانی پشتگیرییەکانی ئەمریکا بۆ پرۆسەی گواستنەوەی سیاسی.
مەترسیی شەڕی ناوخۆ، هۆشداری هەیە لەوەی کە توندوتیژی لە کەناراوەکان ڕەنگە وڵات بەرەو "ململانێیەکی ناوخۆیی نوێکراوە" بە ڕەهەندێکی تائیفی ببات، ئەوەی واشنتۆن پۆست بە "مۆتەکەی ئاژاوە" وەسفی دەکات کە واشنتۆن هەوڵی دەدا لە ڕێگەی پشتگیریکردنی حکومەتی ڕاگواستنەوەوە لێی بەدوور بێت.
٢. ڕۆژنامەگەریی بەریتانی (وەک: The Guardian, BBC World, The Independent)
"شکستی گرێبەستی کۆمەڵایەتی" ڕۆژنامەی گاردیان لە ڕاپۆرتەکانیدا جەخت لەوە دەکاتەوە کە "فیشەکەکانی ئەزهەری" ئەمڕۆ، ئومێدی بە گرێبەستێکی کۆمەڵایەتی گشتگیر کوشت. دیدگای بەریتانی جەخت لەوە دەکاتەوە کە حکومەتی ڕاگواستنەوە دەستی کردووە بە دووبارەکردنەوەی "هەڵەکانی ڕابردوو" (هەڵەکانی ڕژێمی ئەسەد) لە ڕێگەی پەنابردن بۆ چارەسەری ئەمنی لەبری دیالۆگی سیاسی لەگەڵ پێکهاتە نیگەرانەکان.
بەرپرسیارێتیی یاسایی، بی بی سی تیشک دەخاتە سەر "بەرپرسیارێتیی تاوانکاری" فەرماندەکانی دەزگای ئاسایشی گشتی، ئاماژە بەوە دەکات کە بەڵگەنامە نێودەوڵەتییەکان (لە ڕێگەی مانگە دەستکردەکان و چالاکوانانەوە) هیچ گومانێک ناهێڵنەوە لەسەر ڕوودانی پێشێلکاریی زەقی مافەکانی مرۆڤ لە ناوچەکانی کەناراوەکاندا.
٣. ڕۆژنامەگەریی ئەوروپی وەکLe Mondی فەرەنسی، Der Spiegelی ئەڵمانی
"فەرەنسا وەک پارێزەر" ڕۆژنامەی لۆ مۆندی فەرەنسی توندترین هەڵوێستی هەیە، بە جۆرێک ڕووداوەکان بە "خیانەت لە شۆڕشی سووریا" و هەڕەشەیەکی ڕاستەوخۆ بۆ سەر کەمینەکان وەسف دەکات. ڕۆژنامەکە ئاماژە بەوە دەکات کە لەوانەیە پاریس ناچار بێت پێداچوونەوە بە هەڵوێستی خۆیدا بکات کە پشتگیری لە حکومەتی دیمەشق دەکات، ئەگەر دەستبەجێ زرێپۆشەکان نەکشێنرێنەوە.
قەیرانی پەنابەران ڕۆژنامەگەریی ئەڵمانی (وەک دێر شپیگڵ) لە گۆشەنیگایەکی مرۆیی و ئەمنییەوە سەیری بابەتەکە دەکات و هۆشداری دەدات کە تەقینەوەی بارودۆخەکە لە کەناراوەکاندا ڕەنگە ببێتە هۆی شەپۆلێکی گەورەی ئاوارەبوون بەرەو ئەوروپا، ئەمەش فشارێکی زۆر دەخاتە سەر یەکێتیی ئەوروپا بۆ دەستێوەردانی سیاسی بە مەبەستی ڕاگرتنی توندوتیژییەکان.
کورتەی "دیدگای یەکگرتووی جیهانی":
ئەم ڕۆژنامانە لەسەر سێ خاڵی سەرەکی کۆکن:
ئیدانەکردنی ڕاشکاو: کۆدەنگییەک هەیە لەسەر ئەوەی بەکارهێنانی زرێپۆش و تانک لە ناوچە نیشتەجێبووەکاندا (وەک ئەزهەری) پەرەسەندنێکی بێ پاساوە دژی کۆبوونەوە مەدەنییەکان.
لەدەستدانی متمانە: ڕۆژنامەگەریی جیهانی دەستی کردووە بە کێشانەوەی "بەڵگەنامەی بێتاوانی" لە حکومەتی ئێستا، و بەوە وەسفی دەکات کە "دەستەوەستانە" لە لەخۆگرتنی فرەیی سووریا بە شێوەیەکی ئاشتییانە.
هۆشداری لە دەستێوەردانی نێودەوڵەتی: ئەم ڕۆژنامانە ئاماژە بەوە دەکەن کە بەردەوامیی سەرکوتکارییەکان وا دەکات داواکاریی کەناراوەکان بۆ "پاراستنی نێودەوڵەتی" یان "فیدراڵیزم" لە دیدی کۆمەڵگەی نێودەوڵەتییەوە ببێتە کارێکی مەقبول و لۆژیکی.